அலாஸ்காவில் 28 ஆண்டுகளுக்குப் பின் ஜனநாயக்க ஆளுநர்: மாநில வரலாற்றின் இளைய ஆளுநராக கிரைஸ்-டாம்கின்ஸ்

சிட்கா (Sitka) என்ற சிறிய தீவுச் சமூகத்தைச் சேர்ந்த முன்னாள் மாநிலப் பிரதிநிதி, ஜனநாயக்க வேட்பாளர் ஜொனாதன் கிரைஸ்-டாம்கின்ஸ் (Jonathan Kreiss-Tomkins) அலாஸ்கா (Alaska) ஆளுநர் (governor) போட்டியில் வெற்றி பெற்றுள்ளார். 37 வயதில் மாநில வரலாற்றின் இளைய ஆளுநராகிறார்; 1998க்குப் பின் இப்பதவியை வெல்லும் முதல் ஜனநாயக்கவாதியும் இவரே. 2018 முதல் மாநிலத்தை வழிநடத்திய, பதவிக் காலவரம்பை முடித்த குடியரசுக் கட்சியினரான (Republican) மைக் டன்லெவியின் (Mike Dunleavy) இடத்தை அவர் நிரப்புவார். அலாஸ்காவின் கடைசி ஜனநாயக்க ஆளுநர் டோனி நோல்ஸ் (Tony Knowles); அவர் 2002 இல் பதவியிலிருந்து விலகினார். இது உட்பட இடைக்காலத் தேர்தல் (midterm) வெற்றிகளுடன், நாடு முழுவதும் 30 மாநிலங்களின் ஆளுநர் பதவிகளை ஜனநாயக்கவாதிகள் வைத்திருப்பர்; இது 24 இலிருந்து உயர்வாகும்.

தனது இனிஷியல்களால் ஜேகேட்டி (JKT) என அறியப்படும் கிரைஸ்-டாம்கின்ஸ், உயர் ஆற்றல் கொண்ட, இருகட்சி (bipartisan), பிரச்சனை தீர்க்கும் அணுகுமுறை எனத் தாம் கூறுவதையே தனது பிரச்சாரத்தின் மையமாக்கினார்; ஒரு விவாதத்தில் தன்னை நடுப் பாதையின் மனிதர் என வர்ணித்தார். ஜனநாயக்கவாதிகள், குடியரசுக் கட்சியினர், சுயேச்சைகள் (independents) உள்ளிட்டோரைக் கொண்ட நிர்வாகத்தை அமைக்கத் திட்டமிட்டுள்ளதாக அவர் கூறுகிறார். மூன்று முன்னாள் ஆளுநர்கள் - ஜனநாயக்கவாதி, குடியரசுக் கட்சியினர், சுயேச்சை தலா ஒருவர் - மற்றும் குடியரசுக் கட்சிச் செனட்டர் லிசா மர்கோவ்ஸ்கியின் (Lisa Murkowski) ஆதரவையும் பெற்றிருந்தார். அலாஸ்கா மக்கள் மாற்றத்தையும் தேர்ந்தெடுக்கப்பட்டோரிடம் இருகட்சி பிரச்சனை தீர்க்கும் அணுகுமுறையையும் விரும்புகிறார்கள்; ஆளுநராகத் தம்மிடம் அதுவே கிடைக்கும் என வெள்ளிக்கிழமை நேர்காணலில் அவர் கூறினார்.

நான்கு வேட்பாளர் போட்டியில் பத்து நாள் வாக்கெண்ணிக்கை

அஞ்சல் வழியாகவும் மாநிலத்தின் தொலைதூரப் பகுதிகளிலிருந்தும் வந்த வாக்குகள் உட்பட பத்து நாள் வாக்கெண்ணிக்கைக்குப் பின்னரே முடிவு அறிவிக்கப்பட்டது. அலாஸ்காவின் தரவரிசைத் தேர்வு முறையில் (ranked choice) கிரைஸ்-டாம்கின்ஸ் மூன்று குடியரசுக் கட்சியினரை எதிர்கொண்டார்; அவர்களுள் ஒருவரான வணிக உரிமையாளர் பெர்னடெட்ட் வில்சனுக்கு (Bernadette Wilson) ஜனாதிபதி டொனால்ட் டிரம்பின் (Donald Trump) ஆதரவு இருந்தது. முதல் தேர்வு வாக்குகளில் 50 வீதத்துக்கும் மேல் பெறும் பாதையில் அவர் உள்ளதால், முடிவு தரவரிசைத் தேர்வுக் கணக்கீட்டைச் சாராது. நவம்பர் 25 அன்று தேர்தல் அதிகாரிகள் சான்றளிக்கும் வரை முடிவுகள் அலுவல் பூர்வமானவை அல்ல. வில்சன் வெள்ளிக்கிழமை தொலைபேசி நேர்காணலில் தோல்வியை ஒப்புக்கொண்டார்; மாநிலத்தின் முன்னேற்றப் பாதை குறித்து ஆழ்ந்த முரண்பாடுகள் இருந்தாலும், அலாஸ்காவில் பிறந்த ஒருவர் அதனை வழிநடத்தத் தேர்ந்தெடுக்கப்பட்டதில் மகிழ்ச்சி என்றார். போட்டியிலிருந்த மற்றொரு குடியரசுக் கட்சியினரான முன்னாள் ஆங்கரேஜ் (Anchorage) மேயர் டேவ் பிரான்சன் (Dave Bronson), சமூக ஊடகத்தில் கிரைஸ்-டாம்கின்ஸுக்கு வாழ்த்து தெரிவித்தார்; அலாஸ்கா மக்கள் தங்கள் தேர்வைச் செய்துவிட்டனர்; அதனைத் தாம் மதிக்கிறேன் என எழுதினார்.

அழுத்தத்தில் உள்ள மாநிலம்

விஷயங்கள் சரியாக நடக்கவில்லை என வாக்காளர்கள் வலுவாகக் குறை கூறும் மாநிலத்தில் கிரைஸ்-டாம்கின்ஸ் பதவியேற்கிறார். உயரும் செலவுகளும் நிலையான மாநில நிதியூட்டமும் பாடசாலைகள் மூடப்படவும், வகுப்புகளில் மாணவர் எண்ணிக்கை அதிகரிக்கவும் காரணமாகின; ஏற்கனவே உயர்ந்த உணவு, எரிபொருள், வீட்டுச் செலவுகள் கடுமையாக உயர்ந்துள்ளன; மக்கள் அடர்த்தி மையங்களுக்கு அருகில் எளிதில் கிடைக்கும் இயற்கை எரிவாயுவின் (natural gas) வரவிருக்கும் பற்றாக்குறை விலைகளை மேலும் உயர்த்தும் அச்சுறுத்தலாக உள்ளது; பத்து ஆண்டுகளுக்கும் மேலாக அலாஸ்கா மக்கள் மாநிலத்தை விட்டு வெளியேறி வருகிறார்கள்.

அரசு, பட்ஜெட், பாடசாலைகளுக்கான திட்டங்கள்

புதனன்று ஆங்கரேஜில் உள்ள அபிவிருத்திக் கவுன்சில் ஒன்றில் (development council) பேசிய கிரைஸ்-டாம்கின்ஸ், அடிப்படைப் பிரச்சனைகளைத் தீர்ப்பதே தனது முதல் முன்னுரிமை எனப் பட்டியலிட்டார்: மாநில அனுமதிப் பத்திரங்கள் (permits), மெடிக்கேட் (Medicaid) போன்ற அரசு நலன்களுக்கான காத்திருப்பு நேரங்கள் போன்ற, அவர் கவர்ச்சியற்றவை என அழைத்த விஷயங்கள். மாநில அரசில் தொடர் மேம்பாட்டு பண்பாட்டை வளர்க்க விரும்புவதாகவும், தொழில்துறையும் மற்றவர்களும் நம்பியுள்ள அடிப்படை செயல்முறைகளும் சேவைகளும் சிறந்த முறையில் இயங்குவதை உறுதி செய்வதாகவும் கூறினார். நியமனங்களை இன்னும் அறிவிக்காவிட்டாலும், டன்லெவி நிர்வாகத்தின் சில ஆணையர்களைத் (commissioners) தக்கவைக்கலாம் எனக் குறிப்பிட்டார்; அடுத்த வாரம் நியமனங்களை அறிவிக்கத் தொடங்குவார் என்றார். தனது பிரச்சாரம் மாறான திசை தேவை எனக் கூறிய துறைகளில் புதிய தலைமை இருக்கும் என்றார்.

போர் காரணமாக உயர்ந்த எண்ணெய் விலைகள் மாநிலப் பட்ஜெட்டுக்கு (budget) நூற்றுக்கணக்கான மில்லியன் டொலர் மிச்சத்தைத் தரக்கூடிய நிலையில் அவர் பதவியேற்கிறார்; புதுப்பிக்கப்பட்ட வருவாய் முன்னறிவிப்பு அடுத்த மாதம் வெளியாகவுள்ளது. இருந்தாலும், மிதமான நிரந்தர நிதி ஈவுத்தொகையை (Permanent Fund dividend) முன்மொழிவார் என்றும், பொறுப்பும் தன்னடக்கமும் கடைப்பிடிப்பார் என்றும் அவர் கூறினார்; எண்ணெய் வருவாயை அலாஸ்கா நம்பியிருப்பது வளம்-பஞ்சம் சுழற்சியை உருவாக்குகிறது எனக் குறிப்பிட்டார். நிரந்தர நிதியிலிருந்து (Permanent Fund) ஆண்டுதோறும் எவ்வளவு எடுக்கலாம் என்பதற்குக் கடுமையான வரம்புகளை விதிக்க மாநில அரசியலமைப்புத் திருத்தத்தை (constitutional amendment) முற்படுவதாகவும், வரக்கூடிய மிச்சத்தின் ஒரு பகுதியை மாநிலத்தின் அவசரகால இருப்பு நிதியில் (rainy-day fund) சேமிக்க விரும்புவதாகவும் கூறினார். அதிகச் செலவு வேண்டும் என அவர் விரும்பும் ஒரு துறை கல்வி: பொதுக் கல்வியில் மாநிலம் முதலீடு செய்யும் அளவில் திசை திருத்தம் தேவை என்றார்.

இரு சபைகளும் ஜனநாயக்கவாதிகள் பெரும்பான்மை கூட்டணிகளால் (coalitions) கட்டுப்படுத்தப்படும் சாதகமான சட்டமன்றத்துடன் கிரைஸ்-டாம்கின்ஸ் ஆளுவார். இருந்தாலும், பல்வேறு அரசியல் கொள்கைகளைக் கொண்ட அலாஸ்கா மக்களுடன் இணைந்து செயல்பட வழிகளைத் தேடுவதாக அவர் கூறுகிறார்: ஒரு முனையிலிருந்து மறுமுனைக்கு ஓடினால், பெரிய சாதனைகள் குறைவாகவே முடியும்; சில வேளைகளில் பின்னோக்கியே நகர்வோம் என்றார். டிசம்பர் 7 நண்பகலில் அவர் பதவியேற்புச் சத்தியப்பிரமாணம் (oath of office) செய்வார்; வேலையைத் தொடங்க ஆவலுடன் காத்திருப்பதாகத் தனது சொற்களில் கூறினார்.

தரவரிசைத் தேர்வு முறையைத் தக்கவைத்த வாக்காளர்கள்

அதே வாக்குப் பத்திரத்தில், திறந்த முதனிலைத் தேர்தல்கள் (open primaries) மற்றும் பொதுத் தேர்தல்களில் தரவரிசைத் தேர்வு (ranked choice voting) என்ற மாநிலத்தின் தனித்துவமான முறையை ரத்து செய்ய விழைந்த முன்மொழிவை அலாஸ்கா வாக்காளர்கள் நிராகரித்தனர். 2020 இல் குறைந்த வித்தியாசத்தில் முறையை அமுல்படுத்த ஒப்புதலளித்த வாக்காளர்கள், அதனையும் சில பிரச்சார வெளிப்படுத்தல் விதிகளையும் நீக்கலாமா என இரு ஆண்டுகளில் இரண்டாவது முறை கேட்கப்பட்டனர். முறை போட்டியைத் தூண்டி வாக்காளர்களுக்கு அதிக தேர்வைத் தருகிறது என ஆதரவாளர்கள் கூறுகின்றனர்; டிரம்ப் உட்பட எதிர்ப்பாளர்கள் அது குழப்பமானது என்கின்றனர்.